Artvin’de Ne Yapılır? Mutlaka Yaşamanız Gereken 18 Harika Deneyim

Artvin’de ne yapılır diye sorduğunuzda, alacağınız cevap bir turistik gezi listesi değil, bir hayatta kalma ve doğaya meydan okuma manifestosudur. Burası, Türkiye haritasında en sarp, en dağlık ve en “ulaşılmaz” coğrafyalarından biridir. Artvin; “boğa güreşleri”nin (Kafkasör), “cam terasları”nın ve “Gürcü manastırları”nın (Kiliseler Vadisi) saklı olduğu, adrenalin ve huzurun bir arada yaşandığı bir “Serhat Şehri”dir.

Artvin’de Ne Yapılır? “Gökyüzüne Komşu Şehir”de 18 Unutulmaz Deneyim

Bu şehir, size bir yanda dünyanın en hızlı akan nehirlerinden birinde (Çoruh) adrenalin, diğer yanda 3000 metrede bir buzul gölünde (Karagöl) yüzme deneyimi ve bir başka yanda da 1000 yıllık “Kiliseler Vadisi”nin sessiz bilgeliğini sunar. Eğer siz de bu “doğanın kalesi”ni, “görmek” ile yetinmeyip “yaşamanızı” sağlayacak, sınır tanımayan, eylem dolu bir rehber arıyorsanız, başlıyoruz.

1. Karagöl-Sahara Milli Parkı’nın “İki Yüzü”nü Görün

Burası, Artvin’in en meşhur doğa harikasıdır ve iki bölümden oluşur: Biri Karagöl (Şavşat), diğeri Sahara (Yaylalar).

Çatalca Kamp Alanları – Çatalca Kamp Yapılacak Yerler

×

Ne Yapmalı: Önce, Şavşat’taki o efsanevi Karagöle gidin. O el değmemiş çam ormanlarının ortasında, bir “İsviçre Alpleri” kartpostalı gibi duran o buzul gölünün etrafında tam bir tur atın. O muazzam yansıma fotoğraflarını çekin ve göl kenarındaki ahşap teknelerle gezintiye çıkın.

2. “Sakin Şehir” Şavşat’ta “Manzaraya Karşı” Durun

Şavşat, Türkiye’nin en “sakin” (Cittaslow) ve en güzel manzaralı ilçelerinden biridir.

Ne Yapmalı: O sarp kayalıkların üzerine kurulmuş Şavşat Kalesine (Satlel) tırmanın. Zirveden, o derin vadiye ve “Sakin Şehir”in o dağınık, pastoral manzarasına bakın. Ardından, restore edilmiş o tarihi Şavşat Evlerinin (Tibet Kilisesi civarı) arasında dolaşın.

3. Macahel’de (Camili) “Bulutların Üzerinde” Bir Köyde Uyanın (UNESCO)

Burası, Türkiye’nin ilk ve tek UNESCO Biyosfer Rezerv Alanıdır. Gürcistan sınırında, altı köyden oluşan, dünyadan izole olmuş bir “vaha”dır.

Ne Yapmalı: O zorlu ama muhteşem dağ yolunu (araçla) aşarak bu vadiye inin. O otantik, ahşap mimarili Macahel evlerinden (pansiyon) birinde bir gece konaklayın. Sabah, vadinin üzerine çökmüş olan o bulut denizi manzarasıyla uyanın.

4. “Maral Şelalesi”nde 63 Metreden Dökülen Suya Meydan Okuyun

Macahel’in içindeki bu doğa harikası, Türkiye’nin en yüksek (tek kırımsız) şelalelerinden biridir.

Ne Yapmalı: O dik orman patikasından, şelalenin döküldüğü noktaya kadar inin. O 63 metreden gürül gürül akan suyun gücünü ve o su buharının yarattığı o muazzam serinliği yüzünüzde hissedin. (Şelalenin altındaki gölete girmek cesaret ister, su buz gibidir!)

5. “Kafkas Arı Baları”nın (Macahel) Anavatanını Görün

Macahel, aynı zamanda dünyanın en saf arı ırklarından olan Saf Kafkas Arısının gen merkezidir.

Ne Yapmalı: O meşhur, tarihi ahşap arı kovanlarını (kütük kovan) görün. O binbir çeşit dağ çiçeğinden (özellikle Kestane ve Ihlamur) elde edilen o meşhur, şifalı Macahel Balını, kaynağından tadın ve alın.

6. Çoruh Nehri’nde “Rafting” ile Dünyanın En Hızlı Nehirlerinden Birini Fethedin

Burası, Artvin’in “adrenalin” imzasıdır. Çoruh, “delirmiş” bir nehirdir ve dünyanın en iyi 10 rafting parkurundan biri olarak kabul edilir.

Ne Yapmalı: (Not: Barajlar nehrin karakterini değiştirmiş olsa da, hala muazzam parkurlar mevcuttur). Bir rafting botuna binin. O sarp kanyonların arasından, o devasa dalgalarla (whitewater) mücadele edin ve o hırçın suyun üzerinde “dans etmenin” heyecanını yaşayın.

7. Hatila Vadisi Milli Parkı’ndaki “Cam Teras”ta Yerin 220 Metre Üzerinde Yürüyün

Burası, Türkiye’nin en yüksek cam seyir terasıdır. Şehir merkezine çok yakın olan bu vadi, sarp ve derin bir kanyon (V Tipi Vadi) harikasıdır.

Ne Yapmalı: O 220 metre yükseklikteki, kayalıkların ucuna monte edilmiş cam terasın üzerine adım atın. Ayaklarınızın altındaki o muazzam boşluğa (Hatila Deresi) bakın ve o baş döndürücü (vertigo) manzarayı fotoğraflayın.

8. “Kafkasör Yaylası”nda Bir “Boğa Güreşi” Arenası Görün

Burası, Artvin’in en meşhur yaylasıdır ve 800 yıllık bir geleneğin, Boğa Güreşlerinin (Kafkasör Kültür ve Sanat Festivali) yapıldığı yerdir.

Ne Yapmalı:Haziran ayında giderseniz, o muazzam festivale katılın ve o devasa boğaların mücadelesini izleyin. Festival dışı bir zamanda giderseniz, o arenanın ortasında durun ve o yemyeşil yaylada, o keskin dağ havasını soluyarak piknik yapın.

9. “Cehennem Deresi Kanyonu”nda Dünyanın En Sarp Kanyonlarından Birine Bakın

Burası, Artvin’in “Grand Canyon”udur. Ardanuç ilçesindeki bu kanyon, 200 metreye varan dik duvarlarıyla (neredeyse 90 derece) dünyanın en sarp ve en “dar” kanyonlarından biridir.

Ne Yapmalı: Kanyonun içine girmek imkansıza yakındır, ancak seyir teraslarından veya kanyonun girişinden o sarp kayalıkların arasına bakın. O “tek kişilik” yoldan ilerlemeye çalışın ve o klostrofobik ama görkemli doğa harikasına tanıklık edin.

10. “İşhan Kilisesi”nin Kubbesinde O “Güneş Işığı”nı Yakalayın

Burası, bölgenin en görkemli ve en iyi korunmuş yapılarından biridir. Yusufeli’ne bağlı İşhan köyündeki bu 10. yüzyıl Gürcü katedrali, mimarisiyle büyüler.

Ne Yapmalı: O muazzam, restore edilmiş kubbenin (farklı renk taşlarla yapılmış) altındaki ana salona girin. O sarp kayalıkların üzerine kurulmuş kilisenin taş işçiliğine ve o muazzam manzarasına hayran kalın.

11. “Dört Kilise” (Dört Kiliseli Manastır) Arasında Keşfe Çıkın

Yusufeli’ne yakın bu manastır kompleksi, bölgenin en büyük ve en önemli dini merkezlerinden biriydi.

Ne Yapmalı: O tarihi manastırın kalıntıları (yemekhane, seminer odası) arasında dolaşın. O devasa ana kilisenin (bölgenin en büyüğü) o yüksek tavanlı, görkemli mimarisinin içinde kaybolun.

12. “Barhal Kilisesi”nde (Parlayan) Gürcü Zarafetine Dokunun

Macahel’e yakın bu 9. yüzyıl Gürcü manastırı (günümüzde cami olarak kullanılıyor), bölgenin en zarif yapılarından biridir.

Ne Yapmalı: O kusursuz kesme taş işçiliğine ve “dışa taşkın” apsis mimarisine hayran kalın. Bir zamanlar “Parlayan” olarak bilinen bu manastırın, o yemyeşil vadi içindeki sükunetini hissedin.

13. Ardanuç’ta “Gevhernik Kalesi”ne Tırmanın ve “Adakale”yi Görün

Ardanuç, Artvin’in ilk “başkent”idir (Gürcü Krallığı). Gevhernik Kalesi, bu başkentin sarp kayalıklar üzerindeki sarayıdır.

Ne Yapmalı: O tarihi kalenin kalıntılarına tırmanın. Zirveden, ayaklarınızın altındaki Adakaleyi (Ardanuç Çayı’nın ortasında, tek bir kaya üzerine kurulmuş cami ve kale) ve tüm Ardanuç Vadisi’ni izleyin.

14. “Artvin Döneri”nin (Cağ Benzeri) Yatay Lezzetini Tadın

Erzurum’un Cağ Kebabı’na Artvin’in cevabı. Terbiye edilmiş kuzu veya oğlak etinin, yatay bir şişte, odun ateşinde ağır ağır pişirilmesiyle yapılır.

Ne Yapmalı: Şehir merkezindeki o meşhur dönercilere (Örn: Festival Döner) gidin. Ustadan size o “Cağ” benzeri şişlerden kesmesini isteyin ve o lokum gibi eti, taze pideyle birlikte yiyin.

15. “Puşkin Çorbası” (veya “Silor Tatlısı”) Yiyin

Burası otantik lezzetlerin merkezidir. Puşkin Çorbası, mısır unu, barbunya ve çeşitli otlarla yapılan, doyurucu bir çorbadır.

Ne Yapmalı: Esnaf lokantalarında bu yöresel çorbayı arayın. Veya, Silor Tatlısını (veya “Siron”) deneyin; incecik yufkaların rulo yapılıp fırınlanması ve üzerine şerbet (veya yoğurt) dökülmesiyle yapılan o muazzam lezzet…

16. “Karalahana Sarması”nı ve “Mıhlama”yı (Kuymak) Yerinde Tadın

Karadeniz’desiniz, bu klasikleri atlamak olmaz.

Ne Yapmalı: Bir esnaf lokantasına oturun. O bol etli veya zeytinyağlı Kara Lahana Sarmasını (Pezik) ve mısır unu, tereyağı ve o meşhur Artvin Peyniri (veya Gorcola) ile yapılan o Mıhlamayı (Kuymak) tadın.

17. “Artvin Ketesi” (veya “Eriştesi”) ile Kahvaltı Yapın

Bozkırın ve dağın buluştuğu bu yerde hamur işi bir sanattır.

Ne Yapmalı: Şehir merkezindeki fırınlardan, o içi kavrulmuş unlu (veya cevizli), kat kat açılmış, sıcak bir “Artvin Ketesi” alın. Veya pazarlardan o meşhur, ev yapımı Artvin Eriştesini alın.

18. “Hopa Hamsisi”ni ve “Laz Böreği”ni Keşfedin (Bonus: Sahil Şeridi)

Artvin’in Hopa ve Arhavi ilçeleri, tam bir “Laz” kültürü merkezidir.

Ne Yapmalı: Eğer Hopa’ya (Sarp Sınır Kapısı) giderseniz, o meşhur Hopa Usulü Hamsiyi (Hamsili Pilav veya Hamsi Kuşu) yiyin. Üzerine, o şerbetli, muhallebili Laz Böreği tatlısını tadın.

Artvin’de ne yapılır sorusunun cevabı, bu şehrin “ulaşılmaz” ve “vahşi” karakterinde gizlidir. Bir yanda Karagöl’ün sakin yansıması, diğer yanda Çoruh’un deli akışı; bir yanda Gürcü manastırlarının bin yıllık sessizliği, diğer yanda Kafkasör’deki boğaların gücü… Artvin, size “gerçek” bir doğa, tarih ve adrenalin vaat eden, Türkiye’nin en özel coğrafyasıdır.