Bu yazımız içerisinde Rize Tarihi Yerler üzerine konuşacağız. Rize; sadece bardaklara dolan o demli çayın vatanı değil; doğanın insana, insanın ise doğaya asırlardır sarp kayalar ve deli dereler üzerinden kafa tuttuğu devasa bir savaş alanıdır. İpek Yolu kervanları Kafkaslara ulaşmak…
[caption id="attachment_16777" align="aligncenter" width="1024"] Uçurum Şatoları, Kemer Köprüler ve Şehrin Kalkanı (Çamlıhemşin & Merkez)[/caption] Rize fethimize, doğanın sarp kayalarla ördüğü o efsanevi vadilerden, bulutların üzerindeki şatolardan ve şehrin kalbindeki asırlık mühürlerden başlıyoruz. 1. Uçurumun Kalbindeki Kartal Yuvası: Zilkale Çamlıhemşin ilçesinden Fırtına Vadisi'nin derinliklerine doğru ilerlediğinizde, yeşil ormanların arasından aniden göğe yükselen, sarp bir kaya kütlesinin tam kenarına oturtulmuş, aklı durduran bir şatoyla göz göze gelirsiniz. Hikayesi ve Önemi: 14. veya 15. yüzyılda (Bölgedeki Komnenos Krallığı veya Cenevizliler döneminde) İpek Yolu'nun bu zorlu geçidini, kervanları ve vadinin güvenliğini sağlamak için inşa edilmiştir. Deniz seviyesinden 750 metre, altından gürleyen Fırtına Deresi'nden ise tam 100 metre yüksekte, dik bir uçurumun ucundadır. Dış surlar, orta surlar ve iç kale olmak üzere üç devasa bölümden oluşur. İlginç Detaylar: Kalenin adı aslen "Aşağı Kale" anlamına gelen "Zir Kale"den gelir. Burçlarına tırmanıp o devasa vadiye ve altınızda köpüren dereye baktığınızda, Orta Çağ'da bu…
[caption id="attachment_16776" align="aligncenter" width="736"] Ahşap Konaklar, Sarp Geçitler ve Milli Mücadele (Fındıklı & Merkez)[/caption] Karadeniz'in o sarp doğasına inat, zekanın ve ahşabın nasıl bir estetiğe dönüştüğüne şahit olacağımız vadilere ve Rize'nin sivil hafızasına giriyoruz. 7. Ormanın İçindeki Devasa Yalılar: Çağlayan Vadisi Tarihi Konakları Rize'nin Fındıklı ilçesinde, ıhlamur ve çam ağaçlarının arasına gizlenmiş, 18. ve 19. yüzyıldan kalma, Karadeniz ağalarının o aklı durduran ahşap şaheserlerindeyiz. Hikayesi ve Önemi: Bu konaklar (Hürüm, Ataç, Şatıroğlu konakları gibi) bölgenin zengin aileleri tarafından, tamamen yerel ustaların ellerinden çıkmıştır. Alt katları eşkiya saldırılarına ve neme karşı devasa kesme taşlardan örülmüş, üst katları ise göz alıcı bir ahşap işçiliğiyle "çandı" veya "göz dolgu" tekniğiyle yapılmıştır. İlginç Detaylar: Konakların en büyük özelliği, o devasa çatılarının ve ahşap bölümlerinin birbirine metal çivi kullanılmadan (ahşap kavelalarla) kenetlenmiş olmasıdır! Kapılarındaki o muazzam oymalar ve geniş saçaklar, Karadeniz yağmurunu bir melodiye dönüştürmek için tasarlanmıştır. Konum: Fındıklı ilçesi,…
[caption id="attachment_16775" align="aligncenter" width="1024"] Çivisiz Camiler ve Dağların Sessiz Bekçileri (İkizdere & Çayeli)[/caption] Artık Kaçkarların en derin vadilerine, ormanların o ıssız ve sarp mabetlerine, insanın doğayla kurduğu o efsanevi ittifaka şahit olacağız. 12. Deli Sulara Üç Gözlü Mühür: Güneyce (Varda) Köprüsü Rize'nin o klasik tek kemerli köprülerinden mimari olarak tamamen ayrılan, İkizdere'nin o köpüren sularına asırlar önce vurulmuş anıtsal bir şaheserdir. Hikayesi ve Önemi: 1901 yılında inşa edilen bu köprüyü diğerlerinden ayıran en efsanevi özellik, "üç gözlü" (üç kemerli) olmasıdır! Karadeniz'in sarp vadilerinde genelde tek kemer kullanılırken, Varda Köprüsü Osmanlı taş işçiliğinin Rize'deki en estetik ve nadir varyasyonlarından biridir. Konum: İkizdere ilçesi, Güneyce Beldesi. Ulaşım: Rize-Erzurum karayolu (İkizdere güzergahı) üzerindedir, araçla yanına kadar gidilir. Giriş Ücreti: Açık köprüdür, ücretsizdir. 13. Ormanın Kalbindeki Şaheser: Şimşirli Köyü Ahşap Camii İkizdere'nin o dondurucu ve sarp yamaçlarında, dünya ahşap mimari tarihine meydan okuyan o nefes kesici orman mabedi. Tek Bir Çivi…
[caption id="attachment_16774" align="aligncenter" width="1024"] YeGez Rize Ziyaretçi Rehberi[/caption] Rize; bir yanıyla hırçın Karadeniz, diğer yanıyla geçit vermez Kaçkarlardır. Bu yağmur ve yeşil krallığını fethederken stratejiniz şu olmalı: İklim Stratejisi: Ne Zaman Gidilir? Yağmur Bir İhtimal Değil, Kuraldır: Rize'de yazın ortasında bile güneş açtığında bir saat sonra fırtına kopabilir. Valizinizde su geçirmez rüzgarlık, şemsiye ve sağlam bir bot her mevsim şarttır. YeGez Altın Zamanı: Şelalelerin en gür aktığı, yaylaların canlandığı Mayıs sonu-Haziran ayları ile ormanların yeşilden kırmızıya döndüğü, o efsanevi sis denizinin yaşandığı Eylül-Ekim ayları Rize'nin en büyüleyici zamanlarıdır. Gastronomi: Dağların ve Tereyağının Bereketi Kaçkarların Gücü: Muhlama (Kuymak): Gerçek Rize kolot peyniri, mısır unu ve o efsanevi Karadeniz tereyağının bakır tavada eriyip uzadığı, yemeden dönenin aklının kalacağı o muazzam lezzet. Meşhur Çayeli Kuru Fasulyesi: Özel İspir fasulyesinin, dana etiyle birlikte taş fırınlarda, devasa bakır tencerelerde saatlerce ağır ağır pişirilmesiyle yapılan, şerbet gibi o milli şaheser. Helvasız bitirilmez! Rize Kavurması: Odun ateşinde kendi yağıyla pişirilen ve sabah kahvaltılarında bile…
Rize; sadece çay toplanan bir tarım kenti değil; Fırtına Deresi'nin üzerine taştan gerdanlıklar dizen asırlık ustaların, uçurumların kenarına kartal yuvası gibi kaleler inşa eden komutanların ve tek bir çivi bile çakmadan ahşabı konuşturan sanatkarların o devasa ve mağrur yurdudur. Zilkale'nin burçlarında Karadeniz'in o sert rüzgarını yüzünüzde hissederken tarihi solur, Pileki Mağarası'nın karanlığında ekmek için verilen o asırlık mücadeleye şahit olursunuz. Çağlayan Vadisi'nin o ahşap konaklarına baktığınızda estetiğe hayran kalır, tereyağı kokan devasa bir Muhlama sofrasına oturduğunuzda ise bu hırçın ve bereketli coğrafyanın ruhunu iliklerinize kadar hissedersiniz. YeGez olarak hazırladığımız bu devasa 15 duraklık Rize rehberinin; o sarp vadilerde, asırlık köprülerde ve ahşap konaklarda senin o usta kalemine kusursuz bir fener olmasını diliyoruz. Kaçkarların o efsanevi sisi hep arkanda, yolların ve satırların hep açık olsun!